1. IBAN Vermek Tek Başına Suç Değildir — Ancak Sorumluluk Doğurabilir
Hukuken bir kişiye IBAN vermek, tek başına suç oluşturmaz. Ancak:
- IBAN sizin adınıza kayıtlıdır.
- Hesabınıza gelen para “şüpheli para” olarak görülürse MASAK incelemesi başlayabilir.
- Dolandırıcılık mağdurları ilk etapta paranın gönderildiği hesabın sahibini şüpheli olarak görür.
Bu nedenle hesabınızı kullanan kişi dolandırıcılık yapmışsa, siz de soruşturmaya dahil edilirsiniz, çünkü paranın ilk geldiği kişi sizsiniz.
2. Savcılık Soruşturması Nasıl Başlar?
Genellikle süreç şu şekilde ilerler:
- Dolandırıcılık mağduru şikâyetçidir.
- Paranın gönderildiği IBAN tespit edilir.
- IBAN sahibi hakkında savcılık tarafından “bilgi sahibi” veya “şüpheli” sıfatıyla ifade istenir.
- Hesap hareketleri MASAK tarafından incelenebilir.
- Paranın kim tarafından çekildiği veya havale edildiği araştırılır.
Eğer siz parayı alıp hemen arkadaşınıza göndermişseniz, bu durum “bilerek yardımcı olma şüphesi” oluşturabilir. Ancak iyi niyetliyseniz ve bir çıkarınız yoksa, savunmanızla bu durum açıklığa kavuşturulabilir.
3. IBAN Veren Kişi Ceza Alır mı?
Bu tamamen kastınıza ve dosyadaki delillere bağlıdır.
✓ Ceza alma riski olan durumlar:
- Hesabınıza gelen paranın dolandırıcılık olduğunu biliyor fakat yine de kullanıyorsanız
- Paranın bir kısmını kendinize alıyorsanız
- Farklı kişilerden sürekli para akışı varsa
- Hesabınızı “kullanıma açmışsanız” (hesap kiralama gibi)
✓ Ceza alma riski düşük olan durumlar:
- Arkadaşınıza iyi niyetle IBAN verdiyseniz
- Paranın dolandırıcılık parası olduğunu bilmiyorsanız
- Hesaba gelen para ile ilgili delilleri ve mesajları sunabiliyorsanız
- Parayı aynen karşı tarafa ilettiyseniz
Burada önemli olan, dolandırıcılık kastına sahip olmadığınızı ispatlayabilmektir.
4. Bu Durumda Hemen Yapmanız Gerekenler
1) Arkadaşınızla olan tüm yazışmaları saklayın.
Özellikle “şuraya ödeme gelsin”, “parayı bana yolla” gibi mesajlar çok kritik bir delildir.
2) Banka hareketlerinizi kaydedin.
Dosyada akışın “sizden kaynaklanmadığını” gösterir.
3) Savcılık ifadenizi kesinlikle eksiksiz verin.
İyi niyetli olduğunuzu anlatmanız gerekir.
4) Gerekirse suç duyurusunda bulunun.
Eğer arkadaşınız bilerek sizi kullandıysa, dolandırıcılık veya güveni kötüye kullanma şikâyetinde bulunabilirsiniz.
5) Bir avukattan profesyonel destek alın.
Bu tür dosyalar teknik ve hassastır. Yanlış ifade, basit bir olayı ağır bir suç dosyasına dönüştürebilir.
5. Bu Durumda En Çok Sorulan Sorular
IBAN’ımı verdim, dolandırıcılık çıkmış. Hapse girer miyim?
Eğer kastınız yoksa ve parayı bilerek kullanmadıysanız genellikle ceza çıkmaz.
Ancak süreçte şüpheli olmanız olağan bir durumdur.
Ben mağdur muyum yoksa şüpheli mi olurum?
İlk etapta şüpheli veya bilgi sahibi sıfatıyla ifadeye çağrılabilirsiniz.
Gerçek sorumlunun kim olduğu incelemede ortaya çıkar.
İfademi verirken nelere dikkat etmeliyim?
Olayı eksiksiz anlatmalı, tüm mesajları ve dekontları sunmalısınız.
Eksik veya hatalı ifade risk yaratır.
Sonuç: IBAN Vermek Basit Görünse de Hukuki Sorumluluk Doğurabilir
Günümüzde dolandırıcılar hesaplarını gizlemek için başka kişilerin hesaplarını kullanabiliyor. Bu nedenle IBAN paylaşmak masum görünse de yanlış ellerde büyük sorunlara yol açabilir.
Eğer arkadaşınızın yaptığı işlemde sizi de mağdur eden bir durum varsa, hukuki destek almanız sürecin doğru yönetilmesini sağlar.